Karabük Üniversitesi Orman Fakültesinden Doç. Dr. Kamil Sarpkaya’nın araştırmacı olarak yer aldığı sarımsak hastalıklarıyla mücadele projesi, TÜBİTAK 1001 Programı kapsamında desteklenmeye hak kazandı. Proje ile 9 ilde saha çalışmaları yürütülerek hastalığın yaygınlığı ve etkili mücadele yöntemleri araştırılacak.
Karabük Üniversitesi (KBÜ) Orman Fakültesi öğretim üyesi Doç. Dr. Kamil Sarpkaya’nın araştırmacı olarak yer aldığı, sarımsak üretiminde verim ve kalite kayıplarına neden olan Stemphylium yaprak yanıklığı hastalığıyla mücadeleye yönelik proje, TÜBİTAK 1001 – Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Projelerini Destekleme Programı kapsamında desteklenmeye hak kazandı.
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Küsek’in yürütücülüğünü üstlendiği “Sarımsak Yetiştiriciliğinde Stemphylium Yaprak Yanıklığı Hastalığı Etmenlerinin Yaygınlığı, Morfolojik, Patojenik ve Moleküler Karakterizasyonu, Genotip Reaksiyonları ve Farklı Mücadele Yöntemlerinin Etkinliğinin Belirlenmesi” başlıklı çalışma; üniversiteler, araştırma enstitüleri ve yerel yönetimlerin iş birliğiyle hayata geçirilecek.
_dims__1600x1200.jpeg)
9 İlde Kapsamlı Arazi Taraması Yapılacak
Türkiye’nin önde gelen sarımsak üretim merkezlerini kapsayan proje çerçevesinde; Kastamonu, Gaziantep, Kahramanmaraş, Şanlıurfa, Aksaray, Konya, Balıkesir, Tokat ve Kütahya olmak üzere toplam 9 ilde saha çalışmaları yürütülecek. Sarımsak yapraklarında lekelenme ve kurumalara yol açan hastalığın yaygınlık haritası çıkarılacak; etmen fungus türleri morfolojik ve moleküler analizlerle kayıt altına alınacak.
Çalışma kapsamında ayrıca, coğrafi işaretli Taşköprü sarımsağının da dahil olduğu 10 farklı sarımsak genotipinin hastalığa karşı gösterdiği reaksiyonlar mercek altına alınacak. Elde edilecek verilerin, hastalığa dayanıklı üretim materyallerinin belirlenmesine ve gelecekte yürütülecek ıslah çalışmalarına güçlü bir bilimsel zemin oluşturması hedefleniyor.
Meteorolojik Erken Uyarı ile İlaç Maliyeti Düşürülecek
Araştırmanın temel hedeflerinden birini ise erken uyarı ve tahmin sistemlerinin sarımsak tarımına entegre edilmesi oluşturuyor. Kahramanmaraş-Narlı ve Kastamonu-Taşköprü lokasyonlarında kurulacak tarla denemelerinde; meteoroloji istasyonlarından sağlanan sıcaklık, nem ve yaprak ıslaklığı verileriyle hastalık riski anlık olarak takip edilecek.
Söz konusu meteorolojik verilere dayalı planlanan ilaçlama takvimi, üreticilerin geleneksel uygulamalarıyla kıyaslanarak verim, maliyet ve hastalık kontrolü açısından test edilecek. Böylece kimyasal mücadelede optimum zamanlama yakalanarak gereksiz ilaç kullanımının azaltılması, çevreye duyarlı tarım pratiklerinin yaygınlaştırılması ve üreticinin girdi maliyetlerinin düşürülmesi sağlanacak.
_dims__1200x1600.jpeg)
Çok Paydaşlı Bilimsel Güç Birliği
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi koordinasyonunda yürütülecek projede Karabük Üniversitesinin yanı sıra Gaziantep Üniversitesi, Adıyaman Üniversitesi, Gaziantep Büyükşehir Belediyesi, Adana Biyolojik Mücadele Araştırma Enstitüsü ve Yalova Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü paydaş olarak yer alıyor.
Proje süresince Doç. Dr. Kamil Sarpkaya; hastalığın sahada tespiti, etmenlerin teşhisi, genotip değerlendirmeleri ve mücadele modellerinin etkinliğinin ölçülmesi aşamalarında bilimsel katkı sunacak. Elde edilen bulgular; düzenlenecek tarla günleri, çalıştaylar ve çiftçi eğitimleri vasıtasıyla doğrudan üreticilere ve sahada görev yapan teknik personele aktarılacak.
Karabük Üniversitesi, araştırmacı düzeyinde sunduğu bu bilimsel katkıyla özellikle Batı Karadeniz ve bölge tarımı açısından stratejik öneme sahip Taşköprü sarımsağının sürdürülebilir üretimine ve ülke tarım ekonomisine doğrudan destek sağlamayı hedefliyor.
.jpg)
